Người giúp dưa hấu hóa “vàng”

Mùa này, nông dân đang tất bật trồng những sản vật phục vụ cho thị trường Tết. Trong đó, việc biến dưa hấu thành hình thỏi vàng, hình vuông của ông Trần Thanh Liêm ở khu vực 7, phường Bình Thủy, quận Bình Thủy, TP. Cần Thơ được xem là hàng hiếm rất ít nông dân làm được.

 

đưa dưa hấu vào khuôn

Những trái dưa non đang được đưa vào khuôn

 

* Học trồng dưa từ… Nhật: Ông Liêm đã có kinh nghiệm trồng dưa trên 20 năm ở Cần Thơ. Mỗi năm thu hoạch 4 vụ dưa, nhưng giá rất bấp bênh. Tình cờ năm 2004, ông xem trên ti vi thấy nông dân bên Nhật Bản dùng khuôn để tạo hình trái dưa rất đẹp, giá cao. Ông nghĩ, nếu nông dân bên Nhật làm được thì mình cũng làm được nên mày mò, nghiên cứu. Năm 2005, ông tự đúc khuôn bằng kim loại, theo dõi chu kỳ sinh trưởng của trái dưa để bắt đầu trồng thử nghiệm. Vụ dưa tết năm đó, ông bán cho siêu thị Co.opMart và Metro được 22 cặp dưa hình vuông với giá 180.000 đ/cặp. Những năm tiếp theo, ông cải tiến kỹ thuật trong tạo khuôn để có những trái dưa đẹp hơn, trên mặt dưa có hình “tiên đồng, ngọc nữ”, câu chúc tết... Tuy nhiên, tỷ lệ thành công không cao, vì đòi hỏi áp dụng rất nhiều kỹ thuật để có trái dưa vuông cả 6 mặt. Ông Liêm cho biết: “Muốn cho dưa hình vuông 4 hay 5 mặt thì rất dễ dàng, nhưng để dưa vuông cả mặt ở ngay cuốn dưa thì rất khó, kỹ thuật phải cao, phải chăm sóc, theo dõi rất kỹ”.

Theo ông Liêm, khi dưa ra trái được 15 ngày thì tuyển những trái dưa đẹp cho vô khuôn, sau đó kiểm tra mức độ lớn, độ lệch của khuôn dưa, chỉnh sửa cho ngay ngắn, khoảng 15 ngày sau thì thu hoạch. Tuy nhiên, để dưa lớn, ép vô cho đều và vuông thì rất khó. Trong đó, kỹ thuật bón phân và thời tiết cũng quyết định rất lớn. Ông Liêm cho biết thêm: “Khi vô khuôn gặp trời mưa thì dưa dễ bị úng do đọng nước, vỏ mỏng dễ bị thối. Vì vậy, không được bón phân hóa học mà phải bón phân dơi để dưa có vỏ cứng, ít nước. Khi thu hoạch, dưa có hình vuông, da mịn rất đẹp và bảo quản được lâu”. Sau 3 năm liên tục cải tiến kỹ thuật, đến nay tỷ lệ dưa vuông đạt yêu cầu của ông Liêm lên đến 98%. Vụ dưa Tết Canh Dần năm rồi, ông trồng được 200 cặp dưa vuông bán cho thương lái ở TP. Hồ Chí Minh với giá 1 triệu đồng/cặp.

* Cải tiến thành dưa “thỏi vàng”: Nhận thấy nhu cầu thị trường rất lớn, ngoài việc tăng sản lượng dưa trong dịp tết, ông Liêm còn sáng tạo ra hình dáng mới để thu hút khách hàng. Trong đó, dưa hình thỏi vàng ông “sáng tạo” được xem là hàng hiếm mà nông dân trong vùng không làm được. Để tạo hình dưa thỏi vàng, ông chọn giống dưa Kim Hồng vì có màu vàng cho giống với màu vàng thật. Năm 2008, ông trồng được 4 cặp dưa thỏi vàng đầu tiên bán giá 2 triệu đồng/cặp. Theo ông Liêm, tạo ra dưa vuông đã khó, nhưng dưa hình thỏi vàng khó hơn gấp chục lần. Bởi vì, để có được khuôn hình thỏi vàng phải đúc rất công phu, ép dưa sao cho ra được hình thỏi vàng y như thật thì rất khó khăn. Vì vậy, tỷ lệ thành công chỉ khoảng 35%. Năm vừa rồi, ông trồng được 20 cặp dưa hình thỏi vàng bán lên TP. Hồ Chí Minh với giá 3 triệu đồng/cặp. Khi thương lái bán ra ngoài với giá cao ngất ngưởng từ 7 - 8 triệu đồng/cặp, nhưng không có hàng để bán.

Năm nay, khi chưa xuống giống dưa thì thương lái từ TP. Hồ Chí Minh đã xuống tận nhà ông để đặt hàng mua dưa bán tết. Đợt tết này, ông trồng khoảng 300 dây dưa vuông và dưa thỏi vàng để cung ứng cho thị trường tết. Dự kiến, sản lượng thu về khoảng 200 cặp dưa vuông và 30 cặp dưa hình thỏi vàng. Ông Liêm cho biết: “Giai đoạn dưa ra trái được 15 ngày là cực nhất vì vô khuôn, chăm sóc, canh giữ rất cẩn thận mới có được những trái dưa đẹp mắt chưng trong ngày tết”. Theo ông Liêm, thời gian gần đây, nhu cầu thị trường ngày càng khắt khe. Nông sản bây giờ không chỉ cần chất lượng mà phải có hình thức bên ngoài thật đẹp mới bán được. Trong đó, dưa hấu hình thỏi vàng đang được rất nhiều khách hàng ưa chuộng. Nhiều người mua dưa thỏi vàng về chưng trong ngày tết để cầu chúc cho năm mới được nhiều may mắn, làm ăn phát tài. Vì vậy, giá dưa hình thỏi vàng cao gấp mấy chục lần so với dưa bình thường mà vẫn đắt hàng.

Từ những thành công này, ông đã gửi hồ sơ đến Cục Sở hữu trí tuệ để đăng ký thương hiệu cho dưa hình thỏi vàng. Trong đó, có kiểu dáng công nghiệp, nhãn hiệu hàng hóa và khuôn tạo hình dưa thỏi vàng. Khi có thương hiệu rồi, ông sẽ mạnh dạn đầu tư sản xuất để mở rộng thị trường tiêu thụ. Với sự tìm tòi, sáng tạo của mình, vụ dưa tết năm nay, ông hy vọng sẽ đem đến cho khách hàng những quả dưa hình lạ mắt. Đặc biệt, những quả dưa được ông biến thành “thỏi vàng” sẽ được đặt trân trọng trên bàn thờ gia tiên trong ngày tết...

 

MINH ANH - Báo Hậu Giang, 19/01/2011